జెనీవా: హోర్ముజ్ జలసంధిలో ప్రస్తుత పరిణామాలు అంతర్జాతీయ వాణిజ్యం, ఇంధన-ఆహార సరఫరాలు, ముఖ్యంగా బలహీన ఆర్థిక వ్యవస్థలపై తీవ్ర ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉందని ఒమన్ పేర్కొంది. వాణిజ్యం, ఇంధనం, ఆహార సరఫరాల భద్రత, విస్తృత ఆర్థిక స్థిరత్వం పరస్పరం అనుసంధానమై ఉన్నాయని స్పష్టం చేసింది. ప్రపంచ వాణిజ్య సంస్థ (WTO) నిర్వహించిన పబ్లిక్ ఫోరం 2026లో ఒమన్ తన వైఖరిని వెల్లడించింది. జెనీవాలో ఐక్యరాజ్యసమితి, అంతర్జాతీయ సంస్థల వద్ద ఒమన్ శాశ్వత ప్రతినిధి ఇద్రిస్ అబ్దుల్రహ్మాన్ అల్ ఖంజరీ ఈ ప్రకటన చేశారు.

ప్రపంచ వాణిజ్యానికి కీలక మార్గం
“ది స్ట్రెయిట్ ఆఫ్ హోర్ముజ్ ఇన్ క్రైసిస్: ప్రొటెక్టింగ్ ది మోస్ట్ వల్నరబుల్ ఎకానమీస్” అనే ప్రత్యేక సెషన్‌లో అల్ ఖంజరీ మాట్లాడుతూ.. హోర్ముజ్ జలసంధి కేవలం వ్యూహాత్మక సముద్ర మార్గం మాత్రమే కాదని, ప్రపంచ వాణిజ్యం, ఇంధన సరఫరాకు అత్యంత కీలకమైన మార్గమని అన్నారు. ఈ జలసంధిలో స్థిరత్వం దెబ్బతింటే అంతర్జాతీయ వాణిజ్యం, సుస్థిర అభివృద్ధిపై ప్రత్యక్ష ప్రభావం పడుతుందని తెలిపారు. ముఖ్యంగా అభివృద్ధి చెందుతున్న, బలహీన ఆర్థిక వ్యవస్థలు అధిక రవాణా, ఇంధన, బీమా ఖర్చులను భరించే సామర్థ్యం తక్కువగా ఉండటంతో వాటిపై ప్రభావం మరింత తీవ్రంగా ఉంటుందని వివరించారు.

సురక్షిత నౌకాయానానికి పిలుపు
హోర్ముజ్ జలసంధి ద్వారా సురక్షితమైన, నిరంతరాయమైన నౌకాయానం, స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ప్రవాహం కొనసాగాలని ఒమన్ కోరింది. ఇది అంతర్జాతీయ చట్టం, సముద్ర చట్టానికి అనుగుణంగా ఉండాలని పేర్కొంది. ప్రాంతీయ సమస్యలను ఒమన్ చర్చలు, నిర్మాణాత్మక తటస్థ వైఖరి, దేశాల సార్వభౌమత్వానికి గౌరవం, నిశ్శబ్ద దౌత్యం ద్వారా పరిష్కరించేందుకు ప్రయత్నిస్తోందని అల్ ఖంజరీ తెలిపారు.

ఇరాన్, జీసీసీ దేశాలతో చర్చలు
హోర్ముజ్ జలసంధిలో సురక్షితమైన, సాధారణ నౌకాయానానికి అనుకూలంగా ఆచరణాత్మక అవగాహనకు రావడానికి ఇరాన్, జీసీసీ దేశాలతో ఒమన్ సంప్రదింపులు కొనసాగిస్తోందని ఆయన వెల్లడించారు. ఈ ప్రయత్నాల్లో భద్రత, చట్టపరమైన అంశాలు, నౌకాయానానికి సంబంధించిన సంక్లిష్టతలను పరిగణనలోకి తీసుకుంటున్నామని తెలిపారు. తీసుకునే ఏర్పాట్లు ఆచరణాత్మకంగా, దీర్ఘకాలికంగా కొనసాగేవిగా, సంబంధిత పక్షాలకు ఆమోదయోగ్యంగా ఉండాల్సిన అవసరం ఉందన్నారు.

రవాణా, ఇంధన, ఆహార ధరలపై ప్రభావం
హోర్ముజ్ జలసంధిలో అంతరాయం కేవలం భద్రత, రాజకీయ అంశాలకు మాత్రమే పరిమితం కాదని ఒమన్ పేర్కొంది. దీని ప్రభావంతో షిప్పింగ్, బీమా, ఇంధన, ఆహార ఖర్చులు పెరగడంతో పాటు సరఫరా గొలుసులకు అంతరాయం ఏర్పడే అవకాశం ఉందని తెలిపింది. దిగుమతులపై ఎక్కువగా ఆధారపడే అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలు ఇలాంటి బాహ్య ఆర్థిక ఒత్తిడులను తట్టుకునే సామర్థ్యం తక్కువగా ఉండటంతో వాటి అభివృద్ధిపై అధిక ప్రభావం పడవచ్చని అల్ ఖంజరీ వివరించారు.

నౌకల్లో పనిచేసే సిబ్బంది భద్రత కీలకమే
సముద్ర భద్రతకు మానవ కోణం కూడా ఉందని ఒమన్ పేర్కొంది. ఇటీవల ముసందమ్ తీరంలో వాణిజ్య నౌక సిబ్బందికి ఒమన్ అందించిన సహాయం దీనికి ఉదాహరణగా నిలుస్తుందని అల్ ఖంజరీ తెలిపారు. ప్రపంచ వాణిజ్యం వెనుక వేలాది మంది సముద్ర సిబ్బంది పనిచేస్తున్నారని, వారి భద్రతకు సురక్షితమైన, స్థిరమైన సముద్ర వాతావరణం ఎంతో అవసరమని పేర్కొన్నారు.

యునైటెడ్ నేషన్స్ కాన్ఫరెన్స్ ఆన్ ట్రేడ్ అండ్ డెవలప్‌మెంట్ (UNCTAD) ఆధ్వర్యంలో ఈ ప్రత్యేక సెషన్ జరిగింది. ప్రపంచంలోని అత్యంత కీలకమైన వాణిజ్య, ఇంధన సముద్ర మార్గాల్లో ఒకటైన హోర్ముజ్ జలసంధిలో చోటుచేసుకుంటున్న అంతరాయాల వల్ల అంతర్జాతీయ వాణిజ్యం, ఆర్థిక వ్యవస్థలపై ఏర్పడుతున్న ప్రభావాలపై ఈ సమావేశంలో చర్చించారు.