మస్కట్: ఒమన్ ఉత్తర తీర ప్రాంతంలో సముద్రంలో హానికర ఆల్గే (Harmful Algal Blooms – HABs) ఏర్పడటానికి, వ్యాప్తి చెందడానికి కారణమవుతున్న పర్యావరణ పరిస్థితులపై సుల్తాన్ ఖాబూస్ యూనివర్సిటీ (SQU) పరిశోధకులు కీలక విషయాలను వెల్లడించారు. ఈ పరిశోధన ఫలితాలు సముద్ర జలాలను శుద్ధి చేసి తాగునీటిగా మార్చే డీశాలినేషన్ ప్లాంట్లు, మత్స్య పరిశ్రమ, ఆక్వాకల్చర్ రంగాలను రక్షించేందుకు ఉపయోగపడనున్నాయి.

రీసెర్చ్ అండ్ ఇన్నోవేషన్ అథారిటీకి చెందిన స్ట్రాటజిక్ రీసెర్చ్ ప్రోగ్రామ్ నిధులతో, వ్యవసాయం, మత్స్య, జలవనరుల మంత్రిత్వ శాఖ సహకారంతో ఈ ప్రాజెక్టు నిర్వహించారు. SQUలోని కాలేజ్ ఆఫ్ అగ్రికల్చరల్ అండ్ మెరైన్ సైన్సెస్, సెంటర్ ఆఫ్ ఎక్సలెన్స్ ఇన్ మెరైన్ బయోటెక్నాలజీకి చెందిన యునెస్కో చైర్ ప్రొఫెసర్ సెర్గీ డోబ్రెట్సోవ్ ఈ పరిశోధనకు నాయకత్వం వహించారు.

ఒమన్ సముద్రంలో హానికర ఆల్గే విస్తరణ తరచుగా చోటుచేసుకుంటుందని పరిశోధకులు తెలిపారు. దీని వల్ల చేపల పెంపకం, మత్స్య సంపద, సముద్ర కార్యకలాపాలు, పర్యాటక రంగంతో పాటు సముద్రజలాలను శుద్ధి చేసే ప్లాంట్ల నిర్వహణపై ప్రభావం పడే అవకాశం ఉందని పేర్కొన్నారు.

ఆల్గే వ్యాప్తికి కారణాలేమిటి?

పరిశోధనలో భాగంగా సముద్ర జలాల నమూనాలను సేకరించడంతో పాటు, సముద్ర పరిస్థితులను పరిశీలించేందుకు ఆధునిక ఓషనోగ్రఫీ సాంకేతికతలు, సముద్రంలో పనిచేసే గ్లైడర్లను ఉపయోగించారు.

హానికర ఆల్గే వ్యాప్తిపై పలు అంశాలు ప్రభావం చూపుతున్నట్లు పరిశోధకులు గుర్తించారు.

- రుతుపవనాల ప్రభావంతో వీచే గాలులు

- సముద్ర ప్రవాహాలు, తీర ప్రాంతాల్లో లోతు నుంచి పోషకాలు అధికంగా ఉన్న నీరు పైకి రావడం

- అరేబియా గల్ఫ్ నుంచి వచ్చే జల ప్రవాహం

- సముద్రంలో అంతర్గత అలలు, నీటి సుడిగుండాలు

- సముద్ర జలాల ఉష్ణోగ్రత, పోషకాల లభ్యతలో కాలానుగుణ మార్పులు వంటివి ప్రభావం చూపుతున్నాయని పరిశోధనలో గుర్తించినట్టు పేర్కొన్నారు.

2018–2019 మధ్య డయాటమ్స్ (Diatoms) అనే సూక్ష్మ ఆల్గే సమూహం అధికంగా కనిపించినట్లు పరిశోధకులు తెలిపారు. అలాగే Noctiluca scintillans అనే సూక్ష్మ సముద్ర జీవి ఉపరితల, ఉపరితలం కింద ఉండే జలాల్లో ఆల్గే విస్తరణకు ప్రధాన కారణమయ్యే జాతుల్లో ఒకటిగా గుర్తించారు.

తక్కువ ఆక్సిజన్ ఉన్న ప్రాంతాల ప్రభావం

సముద్ర జలాల్లో కరిగిన ఆక్సిజన్ పరిమాణం చాలా తక్కువగా ఉండే ప్రాంతాలను కూడా పరిశోధకులు అధ్యయనం చేశారు. పోషకాలు అధికంగా ఉన్న నీరు లోతుల నుంచి పైకి రావడం, తక్కువ ఆక్సిజన్ పరిస్థితులు కలిసినప్పుడు హానికర ఆల్గే వ్యాప్తికి అనుకూల పరిస్థితులు ఏర్పడవచ్చని పరిశోధన సూచించింది. అరేబియా గల్ఫ్ నుంచి ఎక్కువ ఆక్సిజన్ కలిగిన నీరు రావడం వల్ల సముద్రంలోని తక్కువ ఆక్సిజన్ ప్రాంతాల లోతు, లక్షణాలు మారవచ్చని గుర్తించారు.

ఆల్గేతో సంబంధం ఉన్న బ్యాక్టీరియాను కూడా పరిశీలించారు. నమూనాల్లో Bacillus జాతి బ్యాక్టీరియా అధికంగా నమోదైంది. ఆల్గే వ్యాప్తి ఉన్న సమయాల్లో, లేని సమయాల్లో బ్యాక్టీరియా సమూహాల్లో స్పష్టమైన తేడాలు కనిపించాయి. కొన్ని వ్యాధికారక లక్షణాలు కలిగి ఉండే అవకాశం ఉన్న బ్యాక్టీరియా జాతులు కూడా గుర్తించడంతో నిరంతర పర్యవేక్షణ అవసరమని పరిశోధకులు సూచించారు.

డీశాలినేషన్ ప్లాంట్లకు కీలక సూచనలు

హానికర ఆల్గే కారణంగా తాగునీటి ఉత్పత్తికి ఆటంకాలు ఏర్పడకుండా డీశాలినేషన్ ప్లాంట్లలో ముందస్తు పర్యవేక్షణ వ్యవస్థలను బలోపేతం చేయాలని ప్రొఫెసర్ డోబ్రెట్సోవ్ సూచించారు. ముఖ్యంగా ప్లాంట్లలోకి సముద్ర జలాలు ప్రవేశించే ప్రాంతాల వద్ద క్లోరోఫిల్-ఎ (Chlorophyll-a) స్థాయులు, నీటి మసకదనం (Turbidity), నీటిలో కరిగిన ఆక్సిజన్ స్థాయులు, హానికర ఆల్గే జాతుల ఉనికి వంటి అంశాలను నిరంతరం పరిశీలించాలని తెలిపారు.

ఆల్గే అధికంగా పెరిగినప్పుడు నీటిని ముందుగా శుద్ధి చేసే విధానాలను మెరుగుపరచడం ద్వారా ఫిల్టర్లు, మెంబ్రేన్లపై పేరుకుపోయే మలినాలను తగ్గించవచ్చని పేర్కొన్నారు. తీవ్రమైన ఆల్గే వ్యాప్తి సమయంలో నీటి సేకరణను తగ్గించడం, అవసరమైతే తాత్కాలికంగా నిలిపివేయడం లేదా ప్రత్యామ్నాయ నీటి వనరులను ఉపయోగించడం వంటి అత్యవసర ప్రణాళికలు సిద్ధంగా ఉంచుకోవాలని సూచించారు.

మత్స్య, ఆక్వాకల్చర్ రంగాలకు ముందస్తు జాగ్రత్తలు

చేపల పెంపక కేంద్రాల ఏర్పాటు సమయంలో గతంలో ఆల్గే వ్యాప్తి జరిగిన ప్రాంతాలు, సముద్ర ప్రవాహాలు, కాలుష్య వనరులు, ఆక్సిజన్ తక్కువగా ఉండే ప్రాంతాలను పరిగణనలోకి తీసుకోవాలని పరిశోధకులు సూచించారు. నీటి ఉష్ణోగ్రత, లవణీయత, క్లోరోఫిల్, కరిగిన ఆక్సిజన్ స్థాయులను నిరంతరం పర్యవేక్షించడం ద్వారా ఆల్గే వ్యాప్తిని ముందుగానే గుర్తించవచ్చని తెలిపారు. అవసరమైన సందర్భాల్లో చేపలకు ఆహారం ఇవ్వడాన్ని తగ్గించడం, ఆక్సిజన్ సరఫరాను పెంచడం, నీటి మార్పిడిని మెరుగుపరచడం, చేపలను సురక్షిత ప్రాంతాలకు తరలించడం వంటి అత్యవసర చర్యలు చేపట్టాలని సూచించారు.

నాలుగు పరిశోధనా పత్రాలు ప్రచురణ

ఈ ప్రాజెక్టు ద్వారా అంతర్జాతీయ స్థాయి పీర్-రివ్యూడ్ శాస్త్రీయ జర్నళ్లలో నాలుగు పరిశోధనా పత్రాలు ప్రచురితమయ్యాయి. అంతర్జాతీయ సమావేశాల్లో 10 ప్రదర్శనలు నిర్వహించగా, హానికర ఆల్గే, సముద్ర గ్లైడర్లు, సముద్ర శాస్త్రంపై మూడు వర్క్‌షాప్‌లు కూడా నిర్వహించారు. భవిష్యత్తులో హానికర ఆల్గే వ్యాప్తిని ముందుగానే అంచనా వేయడానికి, సమర్థవంతమైన నీటి శుద్ధి సాంకేతికతలను అభివృద్ధి చేయడానికి పరిశోధనా సంస్థలు, ప్రభుత్వ విభాగాలు, పరిశ్రమలు కలిసి పనిచేయాలని పరిశోధకులు సూచించారు.